ماده ۳ قانون کار: تفاوت میان نسخه‌ها

از ویکی داد
پرش به ناوبری پرش به جستجو
بدون خلاصۀ ویرایش
بدون خلاصۀ ویرایش
 
(۳ نسخهٔ میانیِ ایجادشده توسط همین کاربر نشان داده نشد)
خط ۴: خط ۴:
|description=متن ماده ۳ قانون کار، تعریف کارفرما، مسئولیت کارفرما نسبت به تعهدات نمایندگان و شرایط مسئولیت نماینده خارج از حدود اختیار، مواد مرتبط، آرای قضایی و نظریات مشورتی مرتبط.
|description=متن ماده ۳ قانون کار، تعریف کارفرما، مسئولیت کارفرما نسبت به تعهدات نمایندگان و شرایط مسئولیت نماینده خارج از حدود اختیار، مواد مرتبط، آرای قضایی و نظریات مشورتی مرتبط.
}}
}}
<div class="wd-breadcrumb" itemscope itemtype="https://schema.org/BreadcrumbList">
<div class="wd-breadcrumb" itemscope itemtype="https://schema.org/BreadcrumbList">
 
<span class="wd-breadcrumb-item" itemprop="itemListElement" itemscope itemtype="https://schema.org/ListItem">
<span class="wd-breadcrumb-item"
[[قوانین و مقررات|<span itemprop="name">قوانین و مقررات</span>]]
      itemprop="itemListElement"
<meta itemprop="item" content="https://wikidad.ir/قوانین_و_مقررات">
      itemscope
      itemtype="https://schema.org/ListItem">
[[قوانین و مقررات|
<span itemprop="name">قوانین و مقررات</span>
]]
<meta itemprop="position" content="1">
<meta itemprop="position" content="1">
</span>
</span>
<span class="wd-breadcrumb-arrow">←</span>
<span class="wd-breadcrumb-arrow">←</span>
 
<span class="wd-breadcrumb-item" itemprop="itemListElement" itemscope itemtype="https://schema.org/ListItem">
<span class="wd-breadcrumb-item"
[[قانون کار|<span itemprop="name">قانون کار</span>]]
      itemprop="itemListElement"
<meta itemprop="item" content="https://wikidad.ir/قانون_کار">
      itemscope
      itemtype="https://schema.org/ListItem">
[[قانون کار|
<span itemprop="name">قانون کار</span>
]]
<meta itemprop="position" content="2">
<meta itemprop="position" content="2">
</span>
</span>
<span class="wd-breadcrumb-arrow">←</span>
<span class="wd-breadcrumb-arrow">←</span>
 
<span class="wd-breadcrumb-item" itemprop="itemListElement" itemscope itemtype="https://schema.org/ListItem">
<span class="wd-breadcrumb-item"
[[فصل اول قانون کار - تعاریف کلی و اصول|<span itemprop="name">فصل اول</span>]]
      itemprop="itemListElement"
<meta itemprop="item" content="https://wikidad.ir/فصل_اول_قانون_کار_-_تعاریف_کلی_و_اصول">
      itemscope
      itemtype="https://schema.org/ListItem">
[[فصل اول قانون کار - تعاریف کلی و اصول|
<span itemprop="name">فصل اول</span>
]]
<meta itemprop="position" content="3">
<meta itemprop="position" content="3">
</span>
</span>
 
<span class="wd-breadcrumb-current" itemprop="itemListElement" itemscope itemtype="https://schema.org/ListItem">
<span class="wd-breadcrumb-arrow">←</span>
 
<span class="wd-breadcrumb-current"
      itemprop="itemListElement"
      itemscope
      itemtype="https://schema.org/ListItem">
<span itemprop="name">ماده ۳</span>
<span itemprop="name">ماده ۳</span>
<meta itemprop="item" content="https://wikidad.ir/ماده_۳_قانون_کار">
<meta itemprop="position" content="4">
<meta itemprop="position" content="4">
</span>
</span>
</div>
</div>
<div class="law-page">
<div class="law-page">
خط ۶۴: خط ۴۰:
{{اصطلاحات کلیدی
{{اصطلاحات کلیدی
|محتوا=
|محتوا=
{{تعریف اصطلاح
{{تعریف اصطلاح
|عنوان=کارفرما
|عنوان=[[کارفرما]]
|محتوا=شخص حقیقی یا حقوقی که کارگر به درخواست و به حساب او و در مقابل دریافت حق‌السعی کار می‌کند.
|محتوا=شخص حقیقی یا حقوقی که کارگر به درخواست و به حساب او، در مقابل دریافت حق‌السعی کار می‌کند.
}}
}}
{{تعریف اصطلاح
{{تعریف اصطلاح
|عنوان=نماینده کارفرما
|عنوان=[[نماینده کارفرما]]
|محتوا=مدیران، مسئولان و به طور کلی کسانی که عهده‌دار اداره کارگاه هستند و از نظر قانون کار نماینده کارفرما محسوب می‌شوند.
|محتوا=مدیران، مسئولان و به طور عموم کسانی که عهده‌دار اداره کارگاه هستند و از نظر قانون کار نماینده کارفرما محسوب می‌شوند.
}}
}}
{{تعریف اصطلاح
{{تعریف اصطلاح
|عنوان=تعهدات کارفرما
|عنوان=[[تعهدات کارفرما]]
|محتوا=تعهداتی که کارفرما در رابطه کارگری و کارفرمایی و از طریق خود یا نمایندگانش در برابر کارگر بر عهده دارد.
|محتوا=تعهداتی که کارفرما در رابطه کارگری و کارفرمایی بر عهده دارد و نسبت به تعهدات نمایندگان خود نیز مسئولیت قانونی دارد.
}}
}}
{{تعریف اصطلاح
{{تعریف اصطلاح
|عنوان=مسئولیت نماینده
|عنوان=[[مسئولیت نماینده کارفرما]]
|محتوا=در صورتی که نماینده کارفرما خارج از حدود اختیار خود تعهدی ایجاد کند و کارفرما آن را نپذیرد، نماینده در برابر کارفرما ضامن خواهد بود.
|محتوا=در صورتی که نماینده کارفرما خارج از حدود اختیارات خود تعهدی ایجاد کند و کارفرما آن را نپذیرد، نماینده در برابر کارفرما ضامن خواهد بود.
}}
}}
}}


خط ۱۹۵: خط ۱۶۸:
|محتوا=
|محتوا=


* [[ماده ۱ قانون کار]] — بیان اصل کلی شمول قانون کار.
* [[ماده ۱ قانون کار]] — تعیین دامنه کلی شمول قانون کار و اشخاص و واحدهای مشمول.
* [[ماده ۲ قانون کار]] — تعریف قانونی کارگر و عناصر رابطه کارگری و کارفرمایی.
* [[ماده ۲ قانون کار]] — تعریف کارگر و مبنای رابطه کارگری و کارفرمایی.
* [[ماده ۴ قانون کار]] — تعریف قانونی کارگاه.
* [[ماده ۴ قانون کار]] — تعریف کارگاه و ارتباط آن با مسئولیت و اداره کارگاه.
* [[ماده ۵ قانون کار]] — دامنه اشخاص و واحدهای مشمول مقررات قانون کار.
* [[ماده ۵ قانون کار]] — شمول مقررات قانون کار نسبت به کارگران، کارفرمایان و کارگاه‌ها.
* [[ماده ۷ قانون کار]] — تعریف قرارداد کار.
* [[ماده ۷ قانون کار]] — تعریف قرارداد کار و یکی از مبانی تشخیص رابطه کارگری و کارفرمایی.
* [[ماده ۱۰ قانون کار]] — شرایط و مندرجات قرارداد کار.
* [[ماده ۱۰ قانون کار]] — عناصر اساسی قرارداد کار و تعیین تعهدات طرفین.
* [[ماده ۱۳ قانون کار]] — مسئولیت‌ها و روابط مربوط به قراردادهای انجام کار از طریق مقاطعه.
* [[ماده ۱۳ قانون کار]] — مسئولیت‌های کارفرما در قراردادهای مربوط به مقاطعه‌کاری و پیمانکاری.
* [[ماده ۹۵ قانون کار]] — مسئولیت‌های مرتبط با حفاظت فنی و بهداشت کار و نقش کارفرما و مسئولان.
* [[ماده ۹۵ قانون کار]] — مسئولیت‌های مرتبط با حفاظت فنی و بهداشت کار و نقش کارفرما و مسئولان کارگاه.
   }}
   }}


{{آراء قضایی
{{آراء قضایی

نسخهٔ کنونی تا ۱۰ سپتامبر ۲۰۲۶، ساعت ۲۰:۴۶

ماده

۳

● معتبر

کارفرما شخصی است حقیقی یا حقوقی که کارگر به درخواست و به حساب او در مقابل دریافت حق‌السعی کار می‌کند. مدیران و مسئولان و به طور عموم کلیه کسانی که عهده‌دار اداره کارگاه هستند نماینده کارفرما محسوب می‌شوند و کارفرما مسئول کلیه تعهداتی است که نمایندگان مذکور در قبال کارگر به عهده می‌گیرند. در صورتی که نماینده کارفرما خارج از اختیارات خود تعهدی بنماید و کارفرما آن را نپذیرد در مقابل کارفرما ضامن است.

⌘ اصطلاحات کلیدی

کارفرما

 —  شخص حقیقی یا حقوقی که کارگر به درخواست و به حساب او، در مقابل دریافت حق‌السعی کار می‌کند.

نماینده کارفرما

 —  مدیران، مسئولان و به طور عموم کسانی که عهده‌دار اداره کارگاه هستند و از نظر قانون کار نماینده کارفرما محسوب می‌شوند.

تعهدات کارفرما

 —  تعهداتی که کارفرما در رابطه کارگری و کارفرمایی بر عهده دارد و نسبت به تعهدات نمایندگان خود نیز مسئولیت قانونی دارد.

مسئولیت نماینده کارفرما

 —  در صورتی که نماینده کارفرما خارج از حدود اختیارات خود تعهدی ایجاد کند و کارفرما آن را نپذیرد، نماینده در برابر کارفرما ضامن خواهد بود.

}}

📝 نمونه تست‌های آزمونی

سؤالات تألیفی و آموزشی مستند به قانون کار و مقررات مرتبط



مطابق ماده ۳ قانون کار، کارفرما چه شخصی است؟(تألیفی ـ مفهومی)

  • الف) فقط شخص حقیقی که مالک کارگاه است
  • ب) شخص حقیقی یا حقوقی که کارگر به درخواست و به حساب او کار می‌کند
  • ج) فقط مدیر یا مسئول مستقیم کارگاه
  • د) شخصی که صرفاً مزد کارگر را پرداخت می‌کند




کدام افراد مطابق ماده ۳ قانون کار نماینده کارفرما محسوب می‌شوند؟(تألیفی ـ مستند به متن قانون)

  • الف) فقط مدیرعامل شرکت
  • ب) فقط مالک کارگاه
  • ج) مدیران و مسئولان و به طور عموم کسانی که عهده‌دار اداره کارگاه هستند
  • د) فقط حسابدار و مسئول امور مالی




مسئولیت کارفرما نسبت به تعهدات نمایندگان او در برابر کارگر چگونه است؟(تألیفی ـ مفهومی)

  • الف) کارفرما اصولاً هیچ مسئولیتی ندارد.
  • ب) کارفرما فقط در صورت تأیید کتبی هر تعهد مسئول است.
  • ج) کارفرما مسئول کلیه تعهداتی است که نمایندگان مذکور در قبال کارگر به عهده می‌گیرند.
  • د) مسئولیت فقط بر عهده مدیر یا نماینده کارگاه است.




اگر نماینده کارفرما خارج از اختیارات خود تعهدی ایجاد کند و کارفرما آن را نپذیرد، مطابق ماده ۳ چه کسی در برابر کارفرما ضامن است؟(تألیفی ـ مستند به متن قانون)

  • الف) کارگر
  • ب) کارفرما
  • ج) نماینده کارفرما
  • د) اداره تعاون، کار و رفاه اجتماعی




شرح و توضیح ماده

جایگاه ماده ۳ در تعریف کارفرما


خلاصه مطلب

ماده ۳ قانون کار، کارفرما را شخص حقیقی یا حقوقی طرف رابطه کار می‌داند و علاوه بر تعریف کارفرما، آثار نمایندگی مدیران و مسئولان اداره کارگاه و مسئولیت کارفرما نسبت به تعهدات آنان را مشخص می‌کند.

این ماده در عمل یعنی چه؟

ماده ۳ مکمل ماده ۲ قانون کار است. در حالی که ماده ۲ به تعریف کارگر می‌پردازد، ماده ۳ طرف دیگر رابطه کار یعنی کارفرما را تعریف می‌کند.

بر اساس این ماده، کارفرما می‌تواند شخص حقیقی یا حقوقی باشد. معیار اصلی آن است که کارگر به درخواست و به حساب او و در مقابل دریافت حق‌السعی کار کند.

بخش مهم دیگر ماده ۳ مربوط به نمایندگان کارفرماست. قانونگذار مدیران و مسئولان و به طور کلی کسانی را که عهده‌دار اداره کارگاه هستند، نماینده کارفرما محسوب کرده است. بنابراین اقدامات آنان در چارچوب رابطه کاری می‌تواند برای کارفرما آثار حقوقی ایجاد کند.

ماده ۳ در ادامه، مسئولیت کارفرما را نسبت به کلیه تعهداتی که نمایندگان مذکور در قبال کارگر به عهده می‌گیرند بیان می‌کند. این حکم اهمیت زیادی دارد؛ زیرا کارگر در بسیاری از موارد مستقیماً با مالک یا شخص حقوقی کارفرما ارتباط ندارد و امور روزمره کارگاه توسط مدیر یا مسئول اداره می‌شود.

در مقابل، اگر نماینده کارفرما خارج از اختیارات خود تعهدی ایجاد کند و کارفرما آن را نپذیرد، قانون نماینده را در برابر کارفرما ضامن می‌داند. بنابراین ماده ۳ میان آثار اقدام نماینده در برابر کارگر و مسئولیت داخلی نماینده در برابر کارفرما تفکیک ایجاد می‌کند.

نکات مهم

۱. کارفرما می‌تواند شخص حقیقی یا حقوقی باشد.

۲. کارگر باید به درخواست و به حساب کارفرما و در مقابل دریافت حق‌السعی کار کند.

۳. مدیران و مسئولان و به طور کلی کسانی که عهده‌دار اداره کارگاه هستند، نماینده کارفرما محسوب می‌شوند.

۴. کارفرما مسئول کلیه تعهداتی است که نمایندگان مذکور در قبال کارگر به عهده می‌گیرند.

۵. مسئولیت کارفرما نسبت به تعهدات نمایندگان، با ضمانت نماینده در برابر کارفرما در فرض خروج از حدود اختیار متفاوت است.

۶. اگر نماینده خارج از اختیارات خود تعهدی بنماید و کارفرما آن را نپذیرد، نماینده در مقابل کارفرما ضامن است.

۷. برای تشخیص رابطه کارگری و کارفرمایی، ماده ۳ باید در کنار ماده ۲ و مقررات مربوط به قرارداد کار و مقاطعه‌کاری مطالعه شود.

مثال کاربردی

فرض کنید یک شرکت، کارگری را برای انجام وظایف مشخص استخدام کرده و مدیر کارگاه به نمایندگی از شرکت امور روزمره کارگران را اداره می‌کند. تعهداتی که مدیر در حدود وظایف و اختیارات خود در برابر کارگران ایجاد می‌کند، در چارچوب ماده ۳ می‌تواند برای کارفرما ایجاد مسئولیت کند. اما اگر مدیر خارج از حدود اختیار خود تعهدی ایجاد کند و شرکت آن را نپذیرد، موضوع ضمانت مدیر در برابر شرکت مطرح می‌شود.

توجه

ماده ۳ را نباید صرفاً یک تعریف ساده از کارفرما دانست. این ماده هم‌زمان قواعد مهمی درباره نمایندگی و مسئولیت کارفرما و نماینده مقرر کرده است. همچنین در قراردادهای پیمانکاری باید میان «کارفرمای» موضوع ماده ۳ قانون کار و کارفرمای قراردادی در مقررات پیمانکاری تفکیک قائل شد؛ زیرا عنوان کارفرما در همه مقررات الزاماً یک مفهوم واحد ندارد.

مواد مرتبط


⚖ آراء قضایی مرتبط

آراء مرتبط با موضوع و قلمرو ماده

رأی وحدت رویه

 

شماره ۲۳۵۱

 

تاریخ ۱۴۰۰/۰۸/۱۸


چکیده: هیأت عمومی دیوان عدالت اداری در بررسی یک رابطه قراردادی، با توجه به ویژگی‌های واقعی قرارداد و احراز نشدن عناصر لازم برای شمول قانون کار، قرارداد مورد بررسی را مشمول قانون کار ندانست. این رأی از جهت تشخیص رابطه کارگری و کارفرمایی و تمایز آن از روابط قراردادی دیگر با مواد ۲ و ۳ قانون کار ارتباط دارد.

⚖ نظریات مشورتی مرتبط

نظریات مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه

نظریه شماره ۷/۱۴۰۰/۱۲۴۴

 

۱۴۰۰/۱۰/۱۲

شماره پرونده: ۱۴۰۰-۱۶۸-۱۲۴۴ک

چکیده: این نظریه در پرونده‌های حوادث ناشی از کار که درباره وجود رابطه کارگری و کارفرمایی اختلاف وجود دارد، با توجه به مواد ۲، ۳، ۷، ۱۰ و ۱۳ قانون کار، معیارهای تفکیک قرارداد کار از قرارداد پیمانکاری را بررسی می‌کند و احراز رابطه را بر عهده مرجع رسیدگی‌کننده می‌داند.

نظریه شماره ۷/۱۴۰۱/۱۲۴۴

 

۱۴۰۱/۱۲/۰۲


چکیده: در خصوص مسئولیت‌های قانونی کارفرما و پیمانکار، مفهوم کارفرما در ماده ۳ قانون کار باید از عنوان کارفرما در قراردادهای پیمانکاری تفکیک شود و در موارد مقرر، پیمانکار نیز می‌تواند نسبت به کارگران خود در جایگاه کارفرمای قانون کار قرار گیرد.

مطالعات و منابع تکمیلی

جمع‌بندی

ماده ۳ قانون کار، کارفرما را شخص حقیقی یا حقوقی معرفی می‌کند که کارگر به درخواست و به حساب او کار می‌کند. این ماده همچنین مدیران و مسئولان اداره کارگاه را نماینده کارفرما می‌داند و مسئولیت کارفرما نسبت به تعهدات آنان را بیان می‌کند. در صورت ایجاد تعهد خارج از حدود اختیار نماینده و عدم پذیرش آن از سوی کارفرما، نماینده در برابر کارفرما ضامن خواهد بود.

مسیر پیشنهادی مطالعه