ماده ۲ قانون مدنی: تفاوت میان نسخه‌ها

از ویکی داد
پرش به ناوبری پرش به جستجو
بدون خلاصۀ ویرایش
بدون خلاصۀ ویرایش
خط ۱: خط ۱:
```text
{{#seo:
{{#seo:
|title=ماده ۱ قانون مدنی | ابلاغ و انتشار مصوبات
|title=ماده ۱ قانون مدنی - ابلاغ و انتشار قوانین - ویکی داد
|description=متن ماده ۱ قانون مدنی درباره ابلاغ و انتشار مصوبات مجلس و نتیجه همه‌پرسی، مهلت پنج روز رئیس‌جمهور و مهلت ۷۲ ساعته روزنامه رسمی، همراه با شرح، نکات، تست‌های آزمونی و منابع مرتبط.
|title_mode=replace
|keywords=ماده ۱ قانون مدنی، ابلاغ قانون، انتشار قانون، روزنامه رسمی، ابلاغ مصوبات مجلس، انتشار قوانین
|description=متن ماده ۱ قانون مدنی درباره ابلاغ مصوبات مجلس و نتیجه همه‌پرسی، مهلت امضای رئیس‌جمهور، دستور انتشار و تکلیف روزنامه رسمی؛ همراه با شرح، تحلیل، نکات، مواد مرتبط و تست‌های حقوقی.
}}
}}


<div class="wd-breadcrumb">
<div class="wd-breadcrumb" itemscope itemtype="https://schema.org/BreadcrumbList">
[[قوانین و مقررات|قوانین و مقررات]] ← [[قانون مدنی]] ← مقدمه ← ماده ۱
 
<span class="wd-breadcrumb-item" itemprop="itemListElement" itemscope itemtype="https://schema.org/ListItem">
[[قوانین و مقررات|<span itemprop="name">قوانین و مقررات</span>]]
<meta itemprop="item" content="https://wikidad.ir/قوانین_و_مقررات">
<meta itemprop="position" content="1">
</span>
 
<span class="wd-breadcrumb-arrow"></span>
 
<span class="wd-breadcrumb-item" itemprop="itemListElement" itemscope itemtype="https://schema.org/ListItem">
[[قانون مدنی|<span itemprop="name">قانون مدنی</span>]]
<meta itemprop="item" content="https://wikidad.ir/قانون_مدنی">
<meta itemprop="position" content="2">
</span>
 
<span class="wd-breadcrumb-arrow"></span>
 
<span class="wd-breadcrumb-item" itemprop="itemListElement" itemscope itemtype="https://schema.org/ListItem">
[[مقدمه قانون مدنی|<span itemprop="name">مقدمه</span>]]
<meta itemprop="item" content="https://wikidad.ir/مقدمه_قانون_مدنی">
<meta itemprop="position" content="3">
</span>
 
<span class="wd-breadcrumb-arrow"></span>
 
<span class="wd-breadcrumb-current" itemprop="itemListElement" itemscope itemtype="https://schema.org/ListItem">
<span itemprop="name">ماده ۱</span>
<meta itemprop="item" content="https://wikidad.ir/ماده_۱_قانون_مدنی">
<meta itemprop="position" content="4">
</span>
 
</div>
</div>
<div class="law-page">


{{جعبه ماده
{{جعبه ماده
|قانون=قانون مدنی
|شماره=۱
|شماره ماده
|وضعیت=معتبر
|وضعیت=اصلاح‌شده و معتبر
|متن=مصوبات مجلس شورای اسلامی و نتیجه همه‌پرسی پس از طی مراحل قانونی به رئیس‌جمهور ابلاغ می‌شود. رئیس‌جمهور باید ظرف مدت پنج روز آن را امضا و به مجریان ابلاغ نماید و دستور انتشار آن را صادر کند و روزنامه رسمی موظف است ظرف مدت ۷۲ ساعت پس از ابلاغ منتشر نماید.
|تاریخ تصویب=۱۳۰۷/۰۲/۱۸
 
|تاریخ اصلاح=۱۳۷۰/۰۸/۱۴
تبصره ـ در صورت استنکاف رئیس‌جمهور از امضا یا ابلاغ در مدت مذکور در این ماده، به دستور رئیس مجلس شورای اسلامی، روزنامه رسمی موظف است ظرف مدت ۷۲ ساعت مصوبه را چاپ و منتشر نماید.
|موضوع=ابلاغ و انتشار قوانین
|فهرست=مقدمه قانون مدنی
|مبنای اصلاح=قانون اصلاح موادی از قانون مدنی
|بعد=ماده ۲ قانون مدنی
}}
}}


{{شناسنامه ماده
{{شناسنامه ماده
|قانون=قانون مدنی
|قانون=قانون مدنی
|شماره ماده=۱
|شماره ماده=1
|وضعیت=اصلاح‌شده و معتبر
|وضعیت=اصلاح‌شده
|تاریخ تصویب=۱۳۰۷/۰۲/۱۸
|تاریخ تصویب=1307-02-18
|تاریخ اصلاح=۱۳۷۰/۰۸/۱۴
|تاریخ آخرین اصلاح=1370-08-14
|موضوع=ابلاغ و انتشار قوانین
|موضوع=ابلاغ و انتشار قوانین
|سابقه اصلاحات=دارد
|سابقه تقنینی=دارد
|مبنای اصلاح=قانون اصلاح موادی از قانون مدنی
|مبنای آخرین اصلاح=قانون اصلاح موادی از قانون مدنی
|یادداشت=ماده ۱ قانون مدنی ناظر بر ابلاغ و انتشار قوانین و مقررات مصوب است.
}}
}}


<div class="wd-glance">
<!-- در یک نگاه -->
<div class="wd-section-title">در یک نگاه</div>
 
<div class="wd-glance-grid">
<div style="direction:rtl;text-align:right;margin:12px 0 10px;">
<div><strong>موضوعات</strong><span>ابلاغ و انتشار قوانین<br>تشریفات انتشار مصوبات</span></div>
 
<div><strong>طرف‌های ماده</strong><span>رئیس‌جمهور<br>رئیس مجلس<br>روزنامه رسمی</span></div>
<div style="border-top:2px solid #3978ad;padding-top:6px;margin-bottom:6px;font-size:18px;font-weight:800;color:#315f82;">
<div><strong>مهلت‌ها</strong><span>۵ روز<br>۷۲ ساعت</span></div>
در یک نگاه
</div>
</div>
<div style="padding:9px 12px;background:#f5f8fa;border-right:3px solid #3978ad;border-radius:7px;font-size:13px;color:#405563;line-height:1.75;">
<strong>خلاصه:</strong>
ماده ۱ تشریفات ابلاغ و انتشار مصوبات مجلس شورای اسلامی و نتیجه همه‌پرسی را تعیین می‌کند.
<strong>نکته کلیدی:</strong>
رئیس‌جمهور پنج روز برای امضا، ابلاغ به مجریان و صدور دستور انتشار فرصت دارد و روزنامه رسمی پس از ابلاغ، ۷۲ ساعت برای انتشار فرصت دارد.
<strong>برای دانشجو:</strong>
ابلاغ به رئیس‌جمهور، اقدام رئیس‌جمهور و انتشار در روزنامه رسمی سه مرحله متفاوت‌اند و نباید با زمان لازم‌الاجرا شدن قانون موضوع ماده ۲ یکسان گرفته شوند.
</div>
</div>
<!-- اطلاعات کلیدی -->
<div style="direction:rtl;text-align:right;margin:9px 0 12px;display:flex;gap:8px;flex-wrap:wrap;">
<div style="flex:1;min-width:230px;border:1px solid #dde5ea;border-right:3px solid #3978ad;border-radius:7px;padding:8px 11px;background:#fff;">
<div style="font-weight:800;color:#315f82;margin-bottom:2px;">موضوعات</div>
<div style="font-size:12.5px;color:#53636b;line-height:1.7;">
ابلاغ مصوبات، انتشار قوانین، رئیس‌جمهور، روزنامه رسمی، همه‌پرسی
</div>
</div>
<div style="flex:1;min-width:230px;border:1px solid #e2dfee;border-right:3px solid #8064a2;border-radius:7px;padding:8px 11px;background:#fff;">
<div style="font-weight:800;color:#654d83;margin-bottom:2px;">طرف‌های ماده</div>
<div style="font-size:12.5px;color:#5b5364;line-height:1.7;">
مجلس شورای اسلامی، رئیس‌جمهور، روزنامه رسمی
</div>
</div>
<div style="flex:1;min-width:230px;border:1px solid #dfe7dc;border-right:3px solid #62845e;border-radius:7px;padding:8px 11px;background:#fff;">
<div style="font-weight:800;color:#496847;margin-bottom:2px;">مهلت‌ها و مدت‌ها</div>
<div style="font-size:12.5px;color:#536052;line-height:1.7;">
<strong>۵ روز</strong> برای رئیس‌جمهور<br>
<strong>۷۲ ساعت</strong> برای روزنامه رسمی
</div>
</div>
</div>
<!-- تست‌ها -->
<div style="direction:rtl;text-align:right;margin:13px 0 11px;">
<div style="border-top:2px solid #8064a2;padding-top:6px;margin-bottom:7px;">
<div style="font-size:18px;font-weight:800;color:#654d83;">
📝 نمونه تست‌های آزمونی
</div>
<div style="font-size:11px;color:#7b8992;margin-top:1px;">
سؤالات تألیفی و آموزشی مستند به ماده ۱ قانون مدنی
</div>
</div>
</div>


<div class="wd-tests">
<div class="wd-section-title">📝 نمونه تست‌های آزمونی</div>


{{تست ماده
{{تست ماده
|سوال=رئیس‌جمهور پس از ابلاغ مصوبات مجلس چه مدت برای امضا، ابلاغ به مجریان و صدور دستور انتشار فرصت دارد؟
|قانون=قانون مدنی
|گزینه۱=سه روز
|فصل=مقدمه
|گزینه۲=پنج روز
|مبحث=
|گزینه۳=هفت روز
|ماده=۱
|گزینه۴=ده روز
|موضوع=مهلت اقدام رئیس‌جمهور
|پاسخ=۲
|نوع=تألیفی ـ مستند به متن قانون
|تحلیل=مطابق ماده ۱ قانون مدنی، رئیس‌جمهور باید ظرف مدت پنج روز مصوبه را امضا و به مجریان ابلاغ و دستور انتشار آن را صادر کند.
|سؤال=مطابق ماده ۱ قانون مدنی، رئیس‌جمهور ظرف چه مدتی باید مصوبه را امضا و به مجریان ابلاغ نماید؟
|گزینه‌ها=<ul><li>الف) ۴۸ ساعت</li><li>ب) سه روز</li><li>ج) پنج روز</li><li>د) پانزده روز</li></ul>
|پاسخ=ج
|تحلیل=رئیس‌جمهور باید ظرف مدت پنج روز مصوبه را امضا و به مجریان ابلاغ نماید و دستور انتشار آن را صادر کند.
|مستند=ماده ۱ قانون مدنی، اصلاحی ۱۳۷۰/۰۸/۱۴
|نکته=مهلت پنج‌روزه رئیس‌جمهور با مهلت ۷۲ ساعته روزنامه رسمی متفاوت است.
}}
}}


{{تست ماده
{{تست ماده
|سوال=روزنامه رسمی پس از ابلاغ مصوبه از سوی رئیس‌جمهور، ظرف چه مدتی باید آن را منتشر کند؟
|قانون=قانون مدنی
|گزینه۱=۲۴ ساعت
|فصل=مقدمه
|گزینه۲=۴۸ ساعت
|مبحث=
|گزینه۳=۷۲ ساعت
|ماده=۱
|گزینه۴=یک هفته
|موضوع=مهلت انتشار در روزنامه رسمی
|پاسخ=۳
|نوع=تألیفی ـ مفهومی
|تحلیل=ماده ۱ قانون مدنی مهلت انتشار را ۷۲ ساعت پس از ابلاغ تعیین کرده است.
|سؤال=روزنامه رسمی پس از ابلاغ مصوبه، مطابق ماده ۱ قانون مدنی ظرف چه مدتی موظف به انتشار آن است؟
|گزینه‌ها=<ul><li>الف) ۲۴ ساعت</li><li>ب) ۴۸ ساعت</li><li>ج) ۷۲ ساعت</li><li>د) پنج روز</li></ul>
|پاسخ=ج
|تحلیل=روزنامه رسمی موظف است ظرف مدت ۷۲ ساعت پس از ابلاغ، مصوبه را منتشر نماید.
|مستند=ماده ۱ قانون مدنی، اصلاحی ۱۳۷۰/۰۸/۱۴
|نکته=مهلت انتشار روزنامه رسمی ۷۲ ساعت است.
}}
}}


{{تست ماده
{{تست ماده
|سوال=در صورت استنکاف رئیس‌جمهور از امضا یا ابلاغ مصوبه در مهلت مقرر، دستور چاپ و انتشار مصوبه توسط چه مقامی صادر می‌شود؟
|قانون=قانون مدنی
|گزینه۱=رئیس قوه قضائیه
|فصل=مقدمه
|گزینه۲=وزیر دادگستری
|مبحث=
|گزینه۳=رئیس مجلس شورای اسلامی
|ماده=۱
|گزینه۴=رئیس روزنامه رسمی
|موضوع=استنکاف رئیس‌جمهور
|پاسخ=۳
|نوع=تألیفی ـ تحلیلی
|تحلیل=مطابق تبصره ماده ۱، در این حالت به دستور رئیس مجلس شورای اسلامی، روزنامه رسمی موظف به چاپ و انتشار مصوبه است.
|سؤال=در صورت استنکاف رئیس‌جمهور از امضا یا ابلاغ مصوبه در مهلت مقرر، مطابق تبصره ماده ۱ چه اقدامی انجام می‌شود؟
|گزینه‌ها=<ul><li>الف) مصوبه ملغی می‌شود.</li><li>ب) مجلس باید مصوبه را دوباره تصویب کند.</li><li>ج) به دستور رئیس مجلس، روزنامه رسمی موظف به چاپ و انتشار مصوبه است.</li><li>د) انتشار تا امضای رئیس‌جمهور متوقف می‌ماند.</li></ul>
|پاسخ=ج
|تحلیل=در صورت استنکاف رئیس‌جمهور، به دستور رئیس مجلس شورای اسلامی، روزنامه رسمی موظف است ظرف ۷۲ ساعت مصوبه را چاپ و منتشر نماید.
|مستند=تبصره ماده ۱ قانون مدنی، اصلاحی ۱۳۷۰/۰۸/۱۴
|نکته=تبصره از توقف انتشار مصوبه در اثر استنکاف رئیس‌جمهور جلوگیری می‌کند.
}}
}}


{{تست ماده
{{تست ماده
|سوال=ماده ۱ قانون مدنی مستقیماً ناظر بر کدام موضوع است؟
|قانون=قانون مدنی
|گزینه۱=لازم‌الاجرا شدن قوانین
|فصل=مقدمه
|گزینه۲=اثر قوانین نسبت به گذشته
|مبحث=
|گزینه۳=ابلاغ و انتشار مصوبات
|ماده=۱
|گزینه۴=قلمرو اجرای قوانین نسبت به اتباع خارجی
|موضوع=موضوع ماده ۱
|پاسخ=۳
|نوع=تألیفی ـ مفهومی
|تحلیل=ماده ۱ تشریفات ابلاغ و انتشار مصوبات را بیان می‌کند؛ لازم‌الاجرا شدن قانون در ماده ۲ قانون مدنی مطرح شده است.
|سؤال=ماده ۱ قانون مدنی، کدام دسته از موارد را از حیث ابلاغ و انتشار مورد حکم قرار می‌دهد؟
|گزینه‌ها=<ul><li>الف) فقط قوانین عادی مجلس</li><li>ب) فقط نتایج همه‌پرسی</li><li>ج) مصوبات مجلس شورای اسلامی و نتیجه همه‌پرسی پس از طی مراحل قانونی</li><li>د) فقط آیین‌نامه‌های اجرایی دولت</li></ul>
|پاسخ=ج
|تحلیل=ماده ۱ صراحتاً مصوبات مجلس شورای اسلامی و نتیجه همه‌پرسی را پس از طی مراحل قانونی موضوع حکم قرار داده است.
|مستند=ماده ۱ قانون مدنی، اصلاحی ۱۳۷۰/۰۸/۱۴
|نکته=ماده ۱ را باید از مقررات مربوط به آیین‌نامه‌ها و سایر مقررات اجرایی تفکیک کرد.
}}
}}


</div>
</div>


{{شرح ماده
{{شرح ماده
|عنوان=شرح ماده ۱ قانون مدنی
|عنوان=جایگاه ماده ۱ در انتشار و اجرای قوانین
|خلاصه=این ماده تشریفات ابلاغ و انتشار مصوبات مجلس و نتیجه همه‌پرسی را مشخص می‌کند.
|خلاصه=ماده ۱ قانون مدنی، قواعد مربوط به ابلاغ و انتشار مصوبات مجلس شورای اسلامی و نتیجه همه‌پرسی را بیان می‌کند و برای اقدام رئیس‌جمهور و روزنامه رسمی مهلت مشخص مقرر می‌سازد.
|توضیح=
|توضیح=پس از طی مراحل قانونی، مصوبه مجلس یا نتیجه همه‌پرسی به رئیس‌جمهور ابلاغ می‌شود. رئیس‌جمهور ظرف پنج روز باید آن را امضا، به مجریان ابلاغ و دستور انتشار آن را صادر کند. روزنامه رسمی نیز پس از ابلاغ، ظرف ۷۲ ساعت موظف به انتشار است. در صورت استنکاف رئیس‌جمهور، به دستور رئیس مجلس، روزنامه رسمی باید ظرف ۷۲ ساعت مصوبه را چاپ و منتشر کند.
ماده ۱ قانون مدنی ناظر به مرحله‌ای است که مصوبه پس از طی مراحل قانونی برای ابلاغ و انتشار به جریان می‌افتد. مطابق ماده، مصوبه به رئیس‌جمهور ابلاغ می‌شود و رئیس‌جمهور پنج روز برای امضا، ابلاغ به مجریان و صدور دستور انتشار فرصت دارد. سپس روزنامه رسمی مکلف است ظرف ۷۲ ساعت پس از ابلاغ، مصوبه را منتشر کند.
|نکات=۱. ماده ۱ درباره ابلاغ و انتشار مصوبات مجلس و نتیجه همه‌پرسی است.
 
۲. رئیس‌جمهور پنج روز برای اقدامات مقرر در ماده فرصت دارد.
 
۳. روزنامه رسمی پس از ابلاغ ۷۲ ساعت برای انتشار فرصت دارد.
 
۴. در صورت استنکاف رئیس‌جمهور، دستور رئیس مجلس مبنای انتشار خواهد بود.


تبصره ماده نیز برای جلوگیری از توقف فرآیند انتشار، در صورت استنکاف رئیس‌جمهور از امضا یا ابلاغ در مهلت مقرر، سازوکار جایگزین را پیش‌بینی کرده است؛ به این ترتیب که به دستور رئیس مجلس شورای اسلامی، روزنامه رسمی موظف به چاپ و انتشار مصوبه خواهد بود.
۵. مهلت پنج‌روزه رئیس‌جمهور با مهلت ۷۲ ساعته روزنامه رسمی متفاوت است.


|نکات=
۶. ماده ۱ را باید در کنار مواد ۲ و ۳ قانون مدنی مطالعه کرد.
* ماده ۱ درباره «ابلاغ و انتشار» است و نباید با «لازم‌الاجرا شدن» یکسان تلقی شود.
|مثال=اگر مصوبه‌ای پس از طی مراحل قانونی به رئیس‌جمهور ابلاغ شود، رئیس‌جمهور پنج روز برای اقدامات مقرر در ماده فرصت دارد و روزنامه رسمی پس از ابلاغ، ۷۲ ساعت برای انتشار آن مهلت خواهد داشت.
* مهلت رئیس‌جمهور پنج روز است.
|توجه=ابلاغ، دستور انتشار و انتشار در روزنامه رسمی مراحل یکسانی نیستند. همچنین ماده ۱ را نباید با ماده ۲ درباره زمان لازم‌الاجرا شدن قانون یکسان دانست.
* مهلت روزنامه رسمی ۷۲ ساعت پس از ابلاغ است.
}}
* در صورت استنکاف رئیس‌جمهور، رئیس مجلس می‌تواند دستور چاپ و انتشار مصوبه را صادر کند.
* ماده ۲ قانون مدنی، قاعده عمومی لازم‌الاجرا شدن قوانین را بیان می‌کند.
* ماده ۳ قانون مدنی، انتشار قوانین در روزنامه رسمی را مقرر می‌کند.
* بنابراین مواد ۱، ۲ و ۳ قانون مدنی در کنار یکدیگر خوانده می‌شوند.
* هدف از انتشار، اعلام رسمی قانون و فراهم کردن امکان اطلاع عمومی از مقررات لازم‌الرعایه است.


|مثال=
فرض کنید مصوبه‌ای پس از طی مراحل قانونی به رئیس‌جمهور ابلاغ شود. رئیس‌جمهور پنج روز برای انجام تکالیف مقرر در ماده ۱ فرصت دارد و پس از ابلاغ برای انتشار، روزنامه رسمی باید ظرف ۷۲ ساعت آن را منتشر کند. اگر رئیس‌جمهور در مهلت مقرر از امضا یا ابلاغ خودداری کند، تبصره ماده ۱ سازوکار انتشار به دستور رئیس مجلس را پیش‌بینی کرده است.


|توجه=
{{مواد مرتبط
ابلاغ و انتشار قانون را نباید با زمان لازم‌الاجرا شدن آن یکی دانست. قاعده عمومی لازم‌الاجرا شدن قوانین در ماده ۲ قانون مدنی آمده است؛ بنابراین برای تعیین زمان اجرای یک قانون باید علاوه بر ماده ۱، ماده ۲ و در صورت وجود، حکم خاص همان قانون نیز بررسی شود.
|محتوا=
* [[ماده ۲ قانون مدنی]] — زمان لازم‌الاجرا شدن قوانین پس از انتشار.
* [[ماده ۳ قانون مدنی]] — انتشار قوانین در روزنامه رسمی.
* [[ماده ۴ قانون مدنی]] — اثر قانون نسبت به آینده.
* [[ماده ۵ قانون مدنی]] — شمول قوانین ایران نسبت به سکنه ایران.
}}
}}


<div class="wd-related">
<div class="wd-section-title">📌 مواد مرتبط</div>


<div class="wd-related-item">
{{آراء قضایی
[[قانون مدنی/2|ماده ۲ قانون مدنی]]
|محتوا=
<span>موضوع: زمان لازم‌الاجرا شدن قوانین</span>
</div>


<div class="wd-related-item">
<div style="padding:8px 11px;background:#f4f8fb;border-right:3px solid #3978ad;border-radius:7px;color:#546e7a;line-height:1.7;font-size:12.5px;">
[[قانون مدنی/3|ماده ۳ قانون مدنی]]
<span>موضوع: انتشار قوانین در روزنامه رسمی</span>
</div>


<div class="wd-related-item">
در صفحه چیستارا برای ماده ۱ رأی قضایی مشخصی درج نشده است. در بانک آرای ویکی‌داد، هر رأی مرتبط با ابلاغ، انتشار، اجرای قوانین یا آثار زمانی انتشار که ارتباط آن با ماده احراز شود، در این بخش افزوده خواهد شد.
[[قانون مدنی/4|ماده ۴ قانون مدنی]]
<span>موضوع: اثر قانون نسبت به آینده</span>
</div>


<div class="wd-related-item">
[[قانون مدنی/5|ماده ۵ قانون مدنی]]
<span>موضوع: قلمرو اجرای قوانین در ایران</span>
</div>
</div>
</div>


<div class="wd-related">
}}
<div class="wd-section-title">⚖️ آراء قضایی</div>


<div class="wd-source">
<strong>آرای مرتبط با موضوع انتشار و لازم‌الاجرا شدن قوانین</strong>
<br>
در منابع بررسی‌شده، رأی مشخصی که مستقیماً ناظر به خود ماده ۱ قانون مدنی باشد با اطمینان کافی احراز نشد؛ بنابراین رأی غیرمرتبط یا صرفاً دارای شماره مشابه در این بخش درج نشده است.
</div>
</div>


<div class="wd-related">
{{نظریات مشورتی
<div class="wd-section-title">💬 نظریات مشورتی</div>
|محتوا=


<div class="wd-source">
<div style="padding:8px 11px;background:#f8f5fa;border-right:3px solid #8064a2;border-radius:7px;color:#5d5268;line-height:1.7;font-size:12.5px;">
<strong>نظریات مشورتی مرتبط با موضوع ماده</strong>
<br>
<a href="https://mehdigoudarzi.com/post/%D9%85%D8%A7%D8%AF%D9%87-1-%D9%82%D8%A7%D9%86%D9%88%D9%86-%D9%85%D8%AF%D9%86%DB%8C" target="_blank" rel="noopener">
مجموعه نظریات مشورتی و نشست‌های قضایی مرتبط با ماده ۱ قانون مدنی
</a>
<span>موضوع: ابلاغ، انتشار و آثار اجرای قوانین</span>
</div>
</div>


<div class="wd-related">
در صفحه چیستارا برای ماده ۱ نظریه مشورتی مشخصی درج نشده است. نظریات مشورتی مرتبط پس از احراز مشخصات و ارتباط موضوعی در این بخش قرار می‌گیرند.
<div class="wd-section-title">📚 مطالعات و منابع تکمیلی</div>


<div class="wd-source">
<div class="wd-source-type">۱. قانون اصلاحی</div>
<a href="https://nezamat.ir/post-27287/" target="_blank" rel="noopener">
قانون اصلاح موادی از قانون مدنی ـ مصوب ۱۳۷۰/۰۸/۱۴
</a>
<span>منبع: نظامات | متن اصلاح ماده ۱ و تبصره آن</span>
</div>
</div>


<div class="wd-source">
}}
<div class="wd-source-type">۲. متن قانون</div>
<a href="https://iranhrdc.org/fa/%D9%82%D8%A7%D9%86%D9%88%D9%86-%D9%85%D8%AF%D9%86%DB%8C/" target="_blank" rel="noopener">
قانون مدنی با اصلاحات بعدی
</a>
<span>منبع: مرکز اسناد حقوق بشر ایران | متن قانون مدنی</span>
</div>


<div class="wd-source">
<div class="wd-source-type">۳. مواد مرتبط قانون مدنی</div>
<a href="https://vakilsoal.com/%D9%82%D8%A7%D9%86%D9%88%D9%86-%D9%85%D8%AF%D9%86%DB%8C/" target="_blank" rel="noopener">
متن ماده ۲ و مواد بعدی قانون مدنی
</a>
<span>موضوع: ارتباط ماده ۱ با لازم‌الاجرا شدن و آثار قانون</span>
</div>


<div class="wd-source">
<!-- منابع -->
<div class="wd-source-type">۴. منبع حقوقی ماده‌به‌ماده</div>
<a href="https://vakilt.com/%D9%82%D8%A7%D9%86%D9%88%D9%86-%D9%85%D8%AF%D9%86%DB%8C-%D8%A8%D8%A7-%D8%AA%D9%88%D8%B6%DB%8C%D8%AD%D8%A7%D8%AA-%D9%85%D8%A7%D8%AF%D9%87-%D8%A8%D9%87-%D9%85%D8%A7%D8%AF%D9%87/" target="_blank" rel="noopener">
قانون مدنی با توضیحات ماده‌به‌ماده
</a>
<span>موضوع: شرح ماده ۱ و جایگاه آن در مقدمه قانون مدنی</span>
</div>


<div class="wd-source">
<div style="direction:rtl;text-align:right;margin:13px 0;padding-top:7px;border-top:2px solid #d9dfdc;">
<div class="wd-source-type">۵. تحلیل حقوقی</div>
<a href="https://mehdigoudarzi.com/post/%D9%85%D8%A7%D8%AF%D9%87-1-%D9%82%D8%A7%D9%86%D9%88%D9%86-%D9%85%D8%AF%D9%86%DB%8C" target="_blank" rel="noopener">
دایره‌المعارف جامع قوانین ایران ـ ماده ۱ قانون مدنی
</a>
<span>موضوع: تحلیل و منابع مرتبط با ابلاغ و انتشار</span>
</div>


<div class="wd-source">
<div style="font-size:17px;font-weight:800;color:#405b56;margin-bottom:4px;">
<div class="wd-source-type">۶. منبع تطبیقی قانون</div>
مطالعات و منابع تکمیلی
<a href="https://iranhrdc.org/fa/wp-content/uploads/pdf_fa/Iranian_Codes/civilcode_539137872.pdf" target="_blank" rel="noopener">
نسخه PDF قانون مدنی
</a>
<span>موضوع: متن قانون مدنی با اصلاحات بعدی</span>
</div>
</div>


<div class="wd-source">
<div style="font-size:12.5px;color:#455a64;line-height:1.7;">
<div class="wd-source-type">۷. متن قانون و مواد ۱ تا ۵</div>
<a href="https://paytakhtmelk.ir/%D8%AF%D8%A7%D9%86%D8%B3%D8%AA%D9%86%DB%8C%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%AD%D9%82%D9%88%D9%82%DB%8C/348-2018-01-02-15-19-48.html" target="_blank" rel="noopener">
متن کامل قانون مدنی ایران
</a>
<span>موضوع: ماده ۱ تا ۵ و ارتباط ابلاغ، انتشار و اجرای قانون</span>
</div>


<div class="wd-source">
* [[ماده ۲ قانون مدنی]] — زمان لازم‌الاجرا شدن قوانین پس از انتشار.
<div class="wd-source-type">۸. قانون اصلاحی مرتبط</div>
* [[ماده ۳ قانون مدنی]] — انتشار قوانین در روزنامه رسمی.
<a href="https://lamtakam.com/law/parliament/93845/%D9%82%D8%A7%D9%86%D9%88%D9%86%2B%D8%A7%D8%B5%D9%84%D8%A7%D8%AD%2B%D9%85%D9%88%D8%A7%D8%AF%DB%8C%2B%D8%A7%D8%B2%2B%D9%82%D8%A7%D9%86%D9%88%D9%86%2B%D9%85%D8%AF%D9%86%DB%8C" target="_blank" rel="noopener">
* [[ماده ۴ قانون مدنی]] — اثر قانون نسبت به آینده.
قوانین اصلاحی قانون مدنی
* [[ماده ۵ قانون مدنی]] — شمول قوانین ایران نسبت به سکنه ایران.
</a>
* [[قانون مدنی]] — متن و ساختار کلی قانون مدنی.
<span>موضوع: سابقه اصلاح و تغییرات مواد قانون مدنی</span>
</div>


<div class="wd-source">
* [https://nezamat.ir/post-27287/ قانون اصلاح موادی از قانون مدنی مصوب ۱۳۷۰/۰۸/۱۴] — مبنای اصلاح ماده ۱ و تعیین مهلت‌های پنج‌روزه و ۷۲ ساعته.
<div class="wd-source-type">۹. مقاله / تحلیل حقوقی</div>
<a href="https://www.linkedin.com/pulse/%D8%A7%D8%A8%D9%84%D8%A7%D8%BA-%DB%8C%D8%A7-%D8%A7%D9%86%D8%AA%D8%B4%D8%A7%D8%B1-%D9%85%D9%84%D8%A7%DA%A9-%D9%84%D8%A7%D8%B2%D9%85-%D8%A7%D9%84%D8%A7%D8%AC%D8%B1%D8%A7-%D8%B4%D8%AF%D9%86-%D9%82%D9%88%D8%A7%D9%86%DB%8C%D9%86-%D9%88-%D9%85%D9%82%D8%B1%D8%B1%D8%A7%D8%AA-jalali-ey2ef" target="_blank" rel="noopener">
ابلاغ یا انتشار؛ ملاک لازم‌الاجرا شدن قوانین و مقررات
</a>
<span>موضوع: تفاوت ابلاغ، انتشار و لازم‌الاجرا شدن</span>
</div>


<div class="wd-source">
* [https://nezamat.ir/قانون-مدنی/ قانون مدنی] — متن قانون مدنی و مواد مرتبط با انتشار و اجرای قوانین.
<div class="wd-source-type">۱۰. مطالعه تکمیلی</div>
<a href="https://www.hoghogh.ai/laws/%D9%82%D8%A7%D9%86%D9%88%D9%86-%D9%85%D8%AF%D9%86%DB%8C/1" target="_blank" rel="noopener">
ماده ۱ قانون مدنی ـ چیستارا
</a>
<span>موضوع: متن ماده، توضیح و منابع مرتبط</span>
</div>
</div>


<div class="wd-faq">
* [https://nezamat.ir/post-39204/ قانون دیوان عدالت اداری] — نمونه‌ای مهم از اجرای تبصره ماده ۱؛ در سابقه ابلاغ این قانون، به امتناع رئیس‌جمهور و انقضای مهلت مقرر و اقدام رئیس مجلس اشاره شده است.
<div class="wd-section-title">❓ سؤالات متداول</div>


<div class="wd-faq-item">
* [https://nezamat.ir/آییننامه-اجرایی-ماده-۲۴-قانون-بهبود/ آیین‌نامه اجرایی ماده ۲۴ قانون بهبود مستمر محیط کسب‌وکار] — مقررات مرتبط با انتشار مقررات و تعیین زمان لازم‌الاجرا شدن آنها.
<strong>رئیس‌جمهور چند روز برای امضای مصوبه فرصت دارد؟</strong>
<span>پنج روز.</span>
</div>


<div class="wd-faq-item">
* [https://nezamat.ir/دستورالعمل-نحوه-تدوین-پیش‌نویس-مقررات-مرتبط-با-محیط-کسب-وکار/ دستورالعمل نحوه تدوین پیش‌نویس مقررات مرتبط با محیط کسب‌وکار] — تشریفات تدوین و انتشار پیش‌نویس مقررات.
<strong>روزنامه رسمی چه مدت پس از ابلاغ باید مصوبه را منتشر کند؟</strong>
<span>ظرف ۷۲ ساعت.</span>
</div>


<div class="wd-faq-item">
* [https://nezamat.ir/بخشنامه-دبیر-هیأت-دولت-در-خصوص-تکالیف-دستگاه-های-اجرایی/ بخشنامه دبیر هیأت دولت درباره تدوین، تصویب و انتشار مقررات] — الزامات جدید انتشار و ثبت مقررات.
<strong>اگر رئیس‌جمهور از امضا یا ابلاغ مصوبه خودداری کند چه می‌شود؟</strong>
<span>طبق تبصره ماده ۱، به دستور رئیس مجلس شورای اسلامی، روزنامه رسمی موظف به چاپ و انتشار مصوبه است.</span>
</div>


<div class="wd-faq-item">
* [https://www.vakilt.com/قانون-مدنی-با-توضیحات-ماده-به-ماده/ قانون مدنی با توضیحات ماده‌به‌ماده] — منبع تحلیلی و ماده‌محور برای مطالعه مواد ابتدایی قانون مدنی.
<strong>آیا ماده ۱ زمان لازم‌الاجرا شدن قانون را تعیین می‌کند؟</strong>
<span>خیر. قاعده عمومی لازم‌الاجرا شدن قوانین در ماده ۲ قانون مدنی آمده است.</span>
</div>


<div class="wd-faq-item">
* [https://mehdigoudarzi.com/post/متن-کامل-مدنی متن کامل قانون مدنی] — متن کامل قانون مدنی و اصلاحات و الحاقات آن.
<strong>تفاوت ابلاغ و انتشار قانون چیست؟</strong>
<span>ابلاغ و انتشار دو مرحله متفاوت در فرآیند رسمی قانون هستند و نباید با زمان لازم‌الاجرا شدن قانون یکسان تلقی شوند.</span>
</div>
</div>


<div class="wd-summary">
* [https://mehdigoudarzi.com/post/ماده-1-قانون-مدنی ماده ۱ قانون مدنی] — توضیحات و منابع تحلیلی مرتبط با ماده ۱.
<div class="wd-section-title">جمع‌بندی</div>
ماده ۱ قانون مدنی چارچوب ابلاغ و انتشار مصوبات مجلس و نتیجه همه‌پرسی را تعیین می‌کند. رئیس‌جمهور پنج روز برای انجام تکالیف مقرر و روزنامه رسمی ۷۲ ساعت برای انتشار فرصت دارد. تبصره ماده نیز برای جلوگیری از توقف انتشار در صورت استنکاف رئیس‌جمهور، سازوکار دستور رئیس مجلس را پیش‌بینی کرده است.
</div>


<div class="wd-study">
* [https://www.linkedin.com/pulse/ابلاغ-یا-انتشار-ملاک-لازم-الاجرا-شدن-قوانین-و-مقررات-jalali-ey2ef ابلاغ یا انتشار؛ ملاک لازم‌الاجرا شدن قوانین و مقررات] — مقاله تحلیلی درباره تفاوت ابلاغ، انتشار و لازم‌الاجرا شدن مقررات.
<div class="wd-section-title">📌 مسیر پیشنهادی مطالعه</div>
[[قانون مدنی/1|ماده ۱]] ←
[[قانون مدنی/2|ماده ۲]] ←
[[قانون مدنی/3|ماده ۳]] ←
[[قانون مدنی/4|ماده ۴]] ←
[[قانون مدنی/5|ماده ۵]] ←
[[قانون مدنی/6|ماده ۶]]
</div>


<style>
* [https://www.hoghogh.ai/laws/قانون-مدنی/1 ماده ۱ قانون مدنی ـ چیستارا] — شرح و مطالعه تکمیلی ماده ۱.
.wd-breadcrumb{
margin:0 0 5px!important;
font-size:12px!important;
line-height:1.45!important;
color:#687985
}


.wd-glance,
</div>
.wd-tests,
</div>
.wd-related,
.wd-faq,
.wd-summary,
.wd-study{
margin:7px 0!important
}


.wd-glance{
background:#f7f8fb;
border:1px solid #e2e5ec;
border-radius:8px;
padding:8px 10px;
line-height:1.5
}


.wd-glance-grid{
<!-- پرسش و پاسخ -->
display:grid;
grid-template-columns:repeat(3,1fr);
gap:6px;
margin-top:5px
}


.wd-glance-grid>div{
<div style="direction:rtl;text-align:right;margin:13px 0;">
background:#fff;
border:1px solid #e4e7ed;
border-radius:6px;
padding:6px 8px;
font-size:12px;
line-height:1.5
}


.wd-glance-grid strong{
<div style="border-top:2px solid #b58a45;padding-top:6px;margin-bottom:6px;font-size:17px;font-weight:800;color:#85642f;">
display:block;
پرسش و پاسخ درباره ماده ۱ قانون مدنی
margin-bottom:2px
</div>
}


.wd-glance-grid span{
<div style="border:1px solid #e5dfd3;border-radius:7px;padding:7px 11px;margin-bottom:5px;background:#fffdf9;font-size:12.5px;line-height:1.7;">
color:#66747e
<strong>رئیس‌جمهور چند روز فرصت دارد مصوبه را امضا و ابلاغ کند؟</strong>
}
<br>
مطابق ماده ۱، پنج روز.
</div>


.wd-section-title{
<div style="border:1px solid #e5dfd3;border-radius:7px;padding:7px 11px;margin-bottom:5px;background:#fffdf9;font-size:12.5px;line-height:1.7;">
font-size:16px;
<strong>روزنامه رسمی ظرف چه مدتی باید مصوبه را منتشر کند؟</strong>
font-weight:700;
<br>
color:#49346d;
ظرف ۷۲ ساعت پس از ابلاغ.
margin:0 0 5px!important;
</div>
padding:0 0 4px!important;
border-bottom:1px solid #e5e5eb;
line-height:1.4
}


.wd-tests{
<div style="border:1px solid #e5dfd3;border-radius:7px;padding:7px 11px;margin-bottom:5px;background:#fffdf9;font-size:12.5px;line-height:1.7;">
background:#faf8fd;
<strong>اگر رئیس‌جمهور از امضا یا ابلاغ خودداری کند چه می‌شود؟</strong>
border:1px solid #e5dff0;
<br>
border-radius:8px;
به دستور رئیس مجلس، روزنامه رسمی موظف است ظرف ۷۲ ساعت مصوبه را چاپ و منتشر کند.
padding:8px 10px
</div>
}


.wd-related{
<div style="border:1px solid #e5dfd3;border-radius:7px;padding:7px 11px;background:#fffdf9;font-size:12.5px;line-height:1.7;">
background:#fff;
<strong>تبصره ماده ۱ ناظر بر چه فرضی است؟</strong>
border:1px solid #e1e5ea;
<br>
border-radius:8px;
استنکاف رئیس‌جمهور از امضا یا ابلاغ در مهلت مقرر.
padding:8px 10px
</div>
}


.wd-related-item,
</div>
.wd-source,
.wd-faq-item{
border:1px solid #e7eaee;
border-right:3px solid #7656a5;
border-radius:6px;
padding:6px 8px;
margin:4px 0!important;
line-height:1.5;
font-size:12.5px
}


.wd-related-item a,
.wd-source a{
font-weight:600;
text-decoration:none;
color:#246b9d
}


.wd-related-item span,
<!-- جمع بندی -->
.wd-source span{
display:block;
color:#75818b;
font-size:11.5px;
line-height:1.4;
margin-top:1px
}


.wd-source-type{
<div style="direction:rtl;text-align:right;margin:13px 0;padding:9px 12px;background:#f1f5f3;border-right:3px solid #2f6f68;border-radius:7px;">
font-size:10.5px;
font-weight:700;
color:#6e6c79;
margin-bottom:1px
}


.wd-faq{
<div style="font-size:15px;font-weight:800;color:#245b55;margin-bottom:2px;">
background:#fff;
جمع‌بندی
border:1px solid #e1e5ea;
</div>
border-radius:8px;
padding:8px 10px
}


.wd-faq-item span{
<div style="font-size:12.5px;color:#394642;line-height:1.7;">
display:block;
ماده ۱ قانون مدنی، فرآیند ابلاغ و انتشار مصوبات مجلس شورای اسلامی و نتیجه همه‌پرسی را تنظیم می‌کند. رئیس‌جمهور پنج روز برای اقدامات مقرر در ماده فرصت دارد و روزنامه رسمی پس از ابلاغ، ۷۲ ساعت برای انتشار مصوبه مهلت دارد. در صورت استنکاف رئیس‌جمهور، انتشار به دستور رئیس مجلس انجام می‌شود.
color:#68757e;
</div>
margin-top:1px
}


.wd-summary,
</div>
.wd-study{
background:#f8fafb;
border:1px solid #e1e5ea;
border-radius:8px;
padding:8px 10px;
font-size:12.5px;
line-height:1.6
}


.wd-summary .wd-section-title,
.wd-study .wd-section-title{
color:#234e6b
}


.wd-tests p,
<!-- مسیر مطالعه -->
.wd-related p,
.wd-faq p,
.wd-summary p,
.wd-study p{
margin:2px 0!important
}


.wd-tests br+br,
<div style="direction:rtl;text-align:right;margin:11px 0 4px;padding-top:6px;border-top:1px solid #dfe7e5;">
.wd-related br+br,
.wd-faq br+br{
display:none
}


@media(max-width:700px){
<div style="font-size:13.5px;font-weight:bold;color:#52615e;margin-bottom:2px;">
.wd-glance-grid{
مسیر پیشنهادی مطالعه
grid-template-columns:1fr
</div>
}


.wd-glance,
<div style="font-size:12.5px;color:#176c88;line-height:1.7;">
.wd-tests,
[[ماده ۱ قانون مدنی|ماده ۱]]
.wd-related,
← [[ماده ۲ قانون مدنی|ماده ۲]]
.wd-faq,
← [[ماده ۳ قانون مدنی|ماده ۳]]
.wd-summary,
← [[ماده ۴ قانون مدنی|ماده ۴]]
.wd-study{
← [[ماده ۵ قانون مدنی|ماده ۵]]
padding:7px 8px
← [[ماده ۶ قانون مدنی|ماده ۶]]
}
</div>


.wd-section-title{
</div>
font-size:15px
}


.wd-related-item,
</div>
.wd-source,
```
.wd-faq-item{
padding:5px 7px
}
}
</style>

نسخهٔ ۱۴ سپتامبر ۲۰۲۶، ساعت ۱۰:۳۲

```text

ماده

۱

● معتبر

مصوبات مجلس شورای اسلامی و نتیجه همه‌پرسی پس از طی مراحل قانونی به رئیس‌جمهور ابلاغ می‌شود. رئیس‌جمهور باید ظرف مدت پنج روز آن را امضا و به مجریان ابلاغ نماید و دستور انتشار آن را صادر کند و روزنامه رسمی موظف است ظرف مدت ۷۲ ساعت پس از ابلاغ منتشر نماید.

تبصره ـ در صورت استنکاف رئیس‌جمهور از امضا یا ابلاغ در مدت مذکور در این ماده، به دستور رئیس مجلس شورای اسلامی، روزنامه رسمی موظف است ظرف مدت ۷۲ ساعت مصوبه را چاپ و منتشر نماید.


وضعیت: اصلاح‌شده

تاریخ تصویب: 1307-02-18

آخرین اصلاح: 1370-08-14

مبنای اصلاح: قانون اصلاح موادی از قانون مدنی

سابقه تقنینی


سابقه تقنینی

+

مشاهده متن

سند اصلاح:



سابقه تقنینی

+

مشاهده متن

سند اصلاح:

قانون اصلاح موادی از قانون مدنی

— تاریخ تصویب: 1370-08-14




در یک نگاه

خلاصه: ماده ۱ تشریفات ابلاغ و انتشار مصوبات مجلس شورای اسلامی و نتیجه همه‌پرسی را تعیین می‌کند.

نکته کلیدی: رئیس‌جمهور پنج روز برای امضا، ابلاغ به مجریان و صدور دستور انتشار فرصت دارد و روزنامه رسمی پس از ابلاغ، ۷۲ ساعت برای انتشار فرصت دارد.

برای دانشجو: ابلاغ به رئیس‌جمهور، اقدام رئیس‌جمهور و انتشار در روزنامه رسمی سه مرحله متفاوت‌اند و نباید با زمان لازم‌الاجرا شدن قانون موضوع ماده ۲ یکسان گرفته شوند.


موضوعات

ابلاغ مصوبات، انتشار قوانین، رئیس‌جمهور، روزنامه رسمی، همه‌پرسی

طرف‌های ماده

مجلس شورای اسلامی، رئیس‌جمهور، روزنامه رسمی

مهلت‌ها و مدت‌ها

۵ روز برای رئیس‌جمهور
۷۲ ساعت برای روزنامه رسمی


📝 نمونه تست‌های آزمونی

سؤالات تألیفی و آموزشی مستند به ماده ۱ قانون مدنی




مطابق ماده ۱ قانون مدنی، رئیس‌جمهور ظرف چه مدتی باید مصوبه را امضا و به مجریان ابلاغ نماید؟

(تألیفی ـ مستند به متن قانون)


  • الف) ۴۸ ساعت
  • ب) سه روز
  • ج) پنج روز
  • د) پانزده روز






روزنامه رسمی پس از ابلاغ مصوبه، مطابق ماده ۱ قانون مدنی ظرف چه مدتی موظف به انتشار آن است؟

(تألیفی ـ مفهومی)


  • الف) ۲۴ ساعت
  • ب) ۴۸ ساعت
  • ج) ۷۲ ساعت
  • د) پنج روز






در صورت استنکاف رئیس‌جمهور از امضا یا ابلاغ مصوبه در مهلت مقرر، مطابق تبصره ماده ۱ چه اقدامی انجام می‌شود؟

(تألیفی ـ تحلیلی)


  • الف) مصوبه ملغی می‌شود.
  • ب) مجلس باید مصوبه را دوباره تصویب کند.
  • ج) به دستور رئیس مجلس، روزنامه رسمی موظف به چاپ و انتشار مصوبه است.
  • د) انتشار تا امضای رئیس‌جمهور متوقف می‌ماند.






ماده ۱ قانون مدنی، کدام دسته از موارد را از حیث ابلاغ و انتشار مورد حکم قرار می‌دهد؟

(تألیفی ـ مفهومی)


  • الف) فقط قوانین عادی مجلس
  • ب) فقط نتایج همه‌پرسی
  • ج) مصوبات مجلس شورای اسلامی و نتیجه همه‌پرسی پس از طی مراحل قانونی
  • د) فقط آیین‌نامه‌های اجرایی دولت






شرح و توضیح ماده

جایگاه ماده ۱ در انتشار و اجرای قوانین


خلاصه مطلب

ماده ۱ قانون مدنی، قواعد مربوط به ابلاغ و انتشار مصوبات مجلس شورای اسلامی و نتیجه همه‌پرسی را بیان می‌کند و برای اقدام رئیس‌جمهور و روزنامه رسمی مهلت مشخص مقرر می‌سازد.

این ماده در عمل یعنی چه؟

پس از طی مراحل قانونی، مصوبه مجلس یا نتیجه همه‌پرسی به رئیس‌جمهور ابلاغ می‌شود. رئیس‌جمهور ظرف پنج روز باید آن را امضا، به مجریان ابلاغ و دستور انتشار آن را صادر کند. روزنامه رسمی نیز پس از ابلاغ، ظرف ۷۲ ساعت موظف به انتشار است. در صورت استنکاف رئیس‌جمهور، به دستور رئیس مجلس، روزنامه رسمی باید ظرف ۷۲ ساعت مصوبه را چاپ و منتشر کند.

نکات مهم

۱. ماده ۱ درباره ابلاغ و انتشار مصوبات مجلس و نتیجه همه‌پرسی است.

۲. رئیس‌جمهور پنج روز برای اقدامات مقرر در ماده فرصت دارد.

۳. روزنامه رسمی پس از ابلاغ ۷۲ ساعت برای انتشار فرصت دارد.

۴. در صورت استنکاف رئیس‌جمهور، دستور رئیس مجلس مبنای انتشار خواهد بود.

۵. مهلت پنج‌روزه رئیس‌جمهور با مهلت ۷۲ ساعته روزنامه رسمی متفاوت است.

۶. ماده ۱ را باید در کنار مواد ۲ و ۳ قانون مدنی مطالعه کرد.

مثال کاربردی

اگر مصوبه‌ای پس از طی مراحل قانونی به رئیس‌جمهور ابلاغ شود، رئیس‌جمهور پنج روز برای اقدامات مقرر در ماده فرصت دارد و روزنامه رسمی پس از ابلاغ، ۷۲ ساعت برای انتشار آن مهلت خواهد داشت.

توجه

ابلاغ، دستور انتشار و انتشار در روزنامه رسمی مراحل یکسانی نیستند. همچنین ماده ۱ را نباید با ماده ۲ درباره زمان لازم‌الاجرا شدن قانون یکسان دانست.


مواد مرتبط


⚖ آراء قضایی مرتبط

آراء مرتبط با موضوع و قلمرو ماده

در صفحه چیستارا برای ماده ۱ رأی قضایی مشخصی درج نشده است. در بانک آرای ویکی‌داد، هر رأی مرتبط با ابلاغ، انتشار، اجرای قوانین یا آثار زمانی انتشار که ارتباط آن با ماده احراز شود، در این بخش افزوده خواهد شد.


⚖ نظریات مشورتی مرتبط

نظریات مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه

در صفحه چیستارا برای ماده ۱ نظریه مشورتی مشخصی درج نشده است. نظریات مشورتی مرتبط پس از احراز مشخصات و ارتباط موضوعی در این بخش قرار می‌گیرند.


مطالعات و منابع تکمیلی

  • قانون مدنی — متن قانون مدنی و مواد مرتبط با انتشار و اجرای قوانین.
  • قانون دیوان عدالت اداری — نمونه‌ای مهم از اجرای تبصره ماده ۱؛ در سابقه ابلاغ این قانون، به امتناع رئیس‌جمهور و انقضای مهلت مقرر و اقدام رئیس مجلس اشاره شده است.


پرسش و پاسخ درباره ماده ۱ قانون مدنی

رئیس‌جمهور چند روز فرصت دارد مصوبه را امضا و ابلاغ کند؟
مطابق ماده ۱، پنج روز.

روزنامه رسمی ظرف چه مدتی باید مصوبه را منتشر کند؟
ظرف ۷۲ ساعت پس از ابلاغ.

اگر رئیس‌جمهور از امضا یا ابلاغ خودداری کند چه می‌شود؟
به دستور رئیس مجلس، روزنامه رسمی موظف است ظرف ۷۲ ساعت مصوبه را چاپ و منتشر کند.

تبصره ماده ۱ ناظر بر چه فرضی است؟
استنکاف رئیس‌جمهور از امضا یا ابلاغ در مهلت مقرر.


جمع‌بندی

ماده ۱ قانون مدنی، فرآیند ابلاغ و انتشار مصوبات مجلس شورای اسلامی و نتیجه همه‌پرسی را تنظیم می‌کند. رئیس‌جمهور پنج روز برای اقدامات مقرر در ماده فرصت دارد و روزنامه رسمی پس از ابلاغ، ۷۲ ساعت برای انتشار مصوبه مهلت دارد. در صورت استنکاف رئیس‌جمهور، انتشار به دستور رئیس مجلس انجام می‌شود.


مسیر پیشنهادی مطالعه

```