قانون مسئولیت مدنی
قانون مسئولیت مدنی
مصوب ۷ اردیبهشت ۱۳۳۹ کمیسیون مشترک دادگستری مجلسین، مشتمل بر ۱۶ ماده
قانون مسئولیت مدنی از قوانین پایه در زمینه جبران خسارت ناشی از ورود زیان به اشخاص است. این قانون مسئولیت ناشی از لطمه به جان، سلامتی، مال، آزادی، حیثیت و سایر حقوق قانونی اشخاص را بیان می‌کند و مقرراتی درباره جبران خسارت مادی و معنوی، صدمات بدنی، فوت، مسئولیت نگهدارنده صغیر یا مجنون، مسئولیت کارکنان دولت و کارفرمایان و دفاع مشروع دارد.
این قانون در ۷ اردیبهشت ۱۳۳۹ به تصویب کمیسیون مشترک دادگستری مجلسین رسیده و مشتمل بر ۱۶ ماده است. قانون دارای فصل‌بندی رسمی نیست؛ ازاین‌رو مواد در این صفحه برای دسترسی آسان، در بخش‌های موضوعی مرتب شده‌اند. عنوان این بخش‌ها صرفاً راهنمای مطالعه است و عنوان رسمی فصل‌های قانون محسوب نمی‌شود.
فصل بخش اول — مبانی مسئولیت مدنی و شیوه جبران خسارت
مواد ۱ تا ۴؛ مبنای مسئولیت، حکم جبران خسارت، تعیین شیوه جبران و موارد تخفیف
فصل بخش دوم — جبران خسارت ناشی از صدمات بدنی و فوت
مواد ۵ تا ۷؛ نقص عضو، کاهش توان کار، هزینه‌های ناشی از فوت و مسئولیت نگهدارنده صغیر یا مجنون
فصل بخش سوم — لطمه به حیثیت، اعتبار و حقوق معنوی
مواد ۸ تا ۱۰؛ انتشارات خلاف واقع، زیان معنوی و جبران لطمه به حیثیت شخصی یا خانوادگی
فصل بخش چهارم — مسئولیت کارکنان دولت، کارفرمایان و اشخاص متعدد
مواد ۱۱ تا ۱۴؛ مسئولیت شخصی کارمند، مسئولیت اداره، مسئولیت کارفرما، بیمه کارکنان و مسئولیت تضامنی
موضوعات مهم قانون مسئولیت مدنی
مبنای مسئولیت مدنی | جبران خسارت مادی و معنوی | شیوه جبران خسارت | تخفیف خسارت | خسارت ناشی از صدمات بدنی | خسارت ناشی از فوت | مسئولیت نگهدارنده صغیر یا مجنون | انتشارات خلاف واقع | زیان معنوی ناشی از حیله یا تهدید | لطمه به حیثیت شخصی و خانوادگی | مسئولیت کارمندان دولت و اداره | مسئولیت کارفرما | بیمه کارکنان | مسئولیت تضامنی | دفاع مشروع
راهنمای مطالعه قانون مسئولیت مدنی
برای شناخت مبنای مسئولیت و انواع خسارت، مواد ۱ تا ۴ را مطالعه کنید. مواد ۵ و ۶ به جبران خسارت ناشی از صدمات بدنی و فوت اختصاص دارند و ماده ۷ مسئولیت نگهدارنده صغیر یا مجنون را بیان می‌کند.
برای بررسی زیان‌های مربوط به حیثیت، اعتبار و حقوق معنوی، مواد ۸ تا ۱۰ را بخوانید. مواد ۱۱ تا ۱۴ به مسئولیت کارمندان دولت و مؤسسات عمومی، کارفرمایان، بیمه کارکنان و مسئولیت تضامنی می‌پردازند. ماده ۱۵ نیز شرایط عدم مسئولیت در دفاع مشروع متناسب را مقرر می‌کند.
تقسیم‌بندی موضوعی این صفحه صرفاً برای دسترسی سریع به مواد است و قانون مسئولیت مدنی در متن مصوب خود فصل‌بندی رسمی ندارد. هنگام استناد حقوقی، متن معتبر ماده و قوانین خاص یا مؤخر مرتبط با موضوع پرونده نیز بررسی شود.